Dự án di dời Công ty Thuốc lá Thăng Long: Bài 1: Có hay không “liên minh nhà thầu”?

Thứ ba, 24-04-2018 | 21:46 GMT+7

Được triển khai từ năm 2010, thế nhưng đến nay đã 8 năm trôi qua, Dự án đầu tư di dời Công ty TNHH MTV Thuốc lá Thăng Long không những chưa được đưa vào sử dụng, mà còn xuất hiện thông tin vi phạm Luật Đấu thầu, có dấu hiệu thông thầu, gây thất thoát tài sản Nhà nước.

Đấu thầu đi đấu thầu lại?
 
Dự án đầu tư di dời Công ty Thuốc lá Thăng Long được triển khai từ năm 2010. Đây là dự án sử dụng nguồn vốn từ tiền chuyển mục đích sử dụng đất, chuyển quyền sử dụng đất, bán nhà xưởng và các tài sản khác trên đất sau khi di dời của Công ty Thuốc lá Thăng Long tại số 235 đường Nguyễn Trãi, phường Thượng Đình (quận Thanh Xuân, TP Hà Nội).

Theo thông tin mà PV tiếp nhận được, trong quá trình thực hiện dự án di dời Công ty thuốc lá Thăng Long, 6 gói thầu của dự án này có nhiều dấu hiệu vi phạm, bao gồm: Gói thầu số 7 đấu thầu 3 lần; gói thầu số 8 đấu thầu 2 lần; gói thầu số 9 đấu thầu 2 lần; gói thầu số 10 đấu thầu 2 lần; gói thầu số 13 đấu thầu 2 lần. Điều đáng nói, có trường hợp nhà thầu đã bị loại tước đó, nhưng sau khi đấu thầu lại vẫn tiếp tục trúng thầu. Bên cạnh đó, giá thầu còn cao, không tiết kiệm được hiệu quả kinh tế của dự án dẫn đến việc vượt tổng mức đấu thầu.

Cùng với đó, trong quá trình thực hiện dự án, nhiều bất cập và dấu hiệu không minh bạch đã bị phát lộ, thể hiện qua những gói thầu bị hủy và phải đấu thầu lại làm nhiều lần. Có những gói thầu thực hiện hợp đồng, giá thầu còn cao không tiết kiệm được hiệu quả kinh tế của dự án dẫn đến có dấu hiệu vượt tổng mức đầu tư gây thất thoát tài sản…

Đặc biệt, trong những ngày qua, dư luận quan tâm đến việc di dời Công ty Thuốc lá Thăng Long có những nghi vấn dấu hiệu “thông thầu”, có sự "ưu ái" cho một đơn vị (đơn vị này được dư luận và những nhà thầu khác cho là sân sau) trúng thầu các gói thầu thi công dự án.

Dấu hiệu "thông thầu" càng thể hiện rõ qua việc đơn vị trúng thầu lần 1 tại gói thầu số 15 bị hủy, được cho là có sự “ưu ái” khi tiếp tục được tham gia đấu thầu lần 2, mặc dù trước đó đơn vị này không đủ năng lực nên phải hủy. Đáng chú ý, tại lần trúng thầu lần 1, đây lại là đơn vị trúng thầu khi chưa có quyết định phê duyệt gói thầu của cơ quan chủ quản?

 

Nhiều gói thầu có dấu hiệu không minh bạch, phải đấu thầu lại nhiều lần 

Theo nguồn thông tin của PV, tại lần đấu thầu số 1 trong gói thầu số 15, sau khi trúng thầu, đơn vị trúng thầu đã được chủ đầu tư tạm ứng số tiền hơn 7 tỷ đồng trong tổng giá thầu 20 tỷ, nhưng khi đó chưa có giá phê duyệt gói thầu. Điều đó dẫn tới việc sau khi giá phê duyệt gói thầu được đưa ra với giá trên 50 tỷ thì đơn vị này đã bị hủy do không thể đáp ứng về mặt năng lực (năng lực kinh tế, kỹ thuật, nhân sự, máy móc…). Tuy nhiên, không hiểu vì lý do gì, tại kỳ đấu thầu lần 2 của gói thầu 15, đơn vị này vẫn được chấp thuận để tham gia dự thầu?

Cũng theo phản ánh, đơn vị đã từng bị hủy thầu lần 1 và tham gia đấu thầu lần 2 đang "có vấn đề" về tiềm lực kinh tế? Để được tiếp tục tham gia dự thầu, Công ty này đã thực hiện liên danh cùng một công ty khác. Tuy nhiên, trong trường hợp này, dư luận và các đơn vị tham gia dự thầu cho rằng, nếu đơn vị kia tiếp tục được tham gia dự thầu tại gói thầu số 15 thuộc dự án sẽ không có sự khách quan và minh bạch?

Đáng nói, những dấu hiệu sai phạm tại lần đấu thầu (đấu thầu khi chưa có quyết định phê duyệt về giá) của gói thầu số 15 đã không bị xem xét, xử lý. Vậy có hay không sự bao che làm ngơ cho những sai phạm, tạo tiền đề cho những sai phạm phát triển? Bên cạnh đó, tại đơn thư tố cáo có đề cập đến việc lựa chọn đơn vị tư vấn kém năng lực nên hồ sơ mời thầu còn nhiều bất cập. Công tác lựa chọn nhà thầu chấm hồ sơ dự thầu còn thiếu “minh bạch”…

Trả lời báo chí “cho xong chuyện”?

Trước những nghi vấn sai phạm tại dự án trên, ngày 18/4, PV cùng với một số cơ quan báo chí đã có buổi làm việc với lãnh đạo Công ty Thuốc lá Thăng Long.

Tại buổi làm việc, ông Nguyễn Văn Chiến, Thành viên Hội đồng Thành viên, chỉ dành cho các cơ quan báo chí vỏn vẹn 30 phút, và chỉ trả lời chung chung, trong khi vấn đề PV đặt ra là liệu có việc thông thầu hay không, giá trị các gói thầu, hồ sơ năng lực các nhà thầu, cũng như năng lực của đơn vị thẩm định hồ sơ? Tuy nhiên,  ông Chiến không hề cung cấp cho PV với lý do “đang trong quá trình đấu thầu, và đây là điều khoản bảo mật giữa công ty với đối tác”?

Ông Nguyễn Văn Chiến, Thành viên Hội đồng Thành viên Công ty Thuốc lá Thăng Long làm việc với PV

Tại buổi làm việc này, phía Công ty Thuốc lá Thăng Long cung cấp cho PV văn bản số 580/TLTL để làm rõ một số nghi vấn mà báo chí phản ánh. Tại văn bản này nêu, Công ty Thuốc lá Thăng Long là đơn vị sản xuất, kinh doanh nên không đủ điều kiện năng lực để quản lý dự án, đầu tư xây dựng nên đã thuê đơn vị tư vấn thực hiện việc tổ chức lựa chọn nhà thầu, lập và thẩm định hồ sơ mời thầu cũng như thẩm định kết quả lựa chọn nhà thầu… Trên cơ sở đó, Công ty phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu và ký hợp đồng với các đơn vị trúng thầu. Tất cả quy trình đấu thầu đều được thực hiện theo quy định. 

Về nguyên nhân một số gói thầu phải hủy, phải đấu thầu lại, phía Công ty cho rằng do hồ sơ dự thầu của các nhà thầu tham gia được các đơn vị tư vấn, đánh giá và thẩm định không đáp ứng được các yêu cầu cơ bản của hồ sơ mời thầu.

Liên quan đến việc lựa chọn nhà thầu tại gói thầu số 15, phía Công ty cho biết nguyên nhân phải tổ chức đấu thầu lần 2 là do trong quá trình tái khởi động lại dự án, có một số hạng mục đã được phê duyệt không đồng bộ, không đáp ứng được nhu cầu hiện tại và tương lai nên phải điều chỉnh như về cơ điện, điều hòa, phòng cháy chữa cháy. Sự thay đổi này làm thay đổi thiết kế và dự toán của gói thầu số 15.

Vì vậy, Công ty đã thương thảo, thống nhất với nhà thầu số 15 thanh lý hợp đồng và tổ chức đấu thầu lại (không phải hủy thầu), việc này đã được sự đồng ý của cơ quan chủ quản là Tổng Công ty Thuốc lá Việt Nam.

Tuy nhiên, theo thông tin PV nắm bắt được, việc chủ đầu tư đưa ra tiêu chí về kỹ thuật vượt mức cần thiết cho gói thầu có dấu hiệu làm khó khiến cho một số nhà thầu bị loại. Mặt khác, đơn vị tham gia đấu thầu với mức giá thấp hơn nhiều lần so với giá mở gói thầu bị loại… là những điều bất thường, khiến đơn vị tham gia đấu thầu bức xúc và cho rằng có dấu hiệu “thông thầu”, không minh bạch trong quá trình lựa chọn đơn vị thi công gây thất thoát tài sản. Dư luận đặt ra câu hỏi: Phải chăng có dấu hiệu của “nhóm lợi ích” sau hàng loạt những bất thường này?

Theo Phương Trang/ TBCK.vn

bất động sản dự án công ty thuốc lá thăng long