Tham gia thảo luận về các dự thảo Nghị quyết cơ chế, chính sách đặc thù phát triển cho Hà Nội, Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm (TP Hà Nội) cơ bản tán thành với hồ sơ nghị quyết, báo cáo thẩm tra dự thảo nghị quyết của Ủy ban Pháp luật và Tư pháp.
Việc ban hành Nghị quyết của Quốc hội cho phép Hà Nội được thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù để thực hiện các dự án lớn, quan trọng trên địa bàn Thủ đô là cần thiết và cấp bách nhằm tháo gỡ vướng mắc, huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực để thúc đẩy Thủ đô phát triển nhanh, bền vững, hiện đại, có sức lan tỏa, dẫn dắt vùng và cả nước, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế hai con số trong giai đoạn 2026-2030, thực hiện hóa tầm nhìn phát triển Thủ đô đến 2045.
Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm, ĐBQH, trao đổi ý kiến một số vấn đề với cơ quan chủ trì soạn thảo:
Thứ nhất, về phạm vi điều chỉnh, theo Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm, Tại Điều 1 dự thảo nghị quyết quy định 5 nhóm dự án được xác định là dự án lớn, quan trọng trên địa bàn Thủ đô nhưng chưa đề cập đến dự án trọng điểm. Theo quy định của Luật Thủ đô, dự án trọng điểm quy định tại Luật Thủ đô khoản 1 Điều 37 là "dự án có quy mô lớn, có vai trò tạo động lực, sức lan tỏa, kết nối để thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp phát triển kinh tế - xã hội, bảo vệ môi trường của Thủ đô, có ý nghĩa lớn đối phát triển kinh tế - xã hội của Thủ đô, các địa phương có hoạt động liên kết phát triển vùng với Thủ đô và cả nước".
Thứ hai, về thẩm quyền chấp thuận chủ trương đầu tư, ĐBQH Thích Bảo Nghiêm cho rằng Dự thảo nghị quyết “Hội đồng nhân dân thành phố có thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư đối với dự án đầu tư công, dự án đầu tư theo phương thức đối tác công - tư, tức là dự án PPP cần triển khai ngay theo chỉ đạo của Bộ Chính trị, Ban Bí thư Trung ương Đảng, Đảng ủy Chính phủ, Ban Chấp hành Đảng bộ thành phố Hà Nội”. Dự án đáp ứng tiêu chí quan trọng quốc gia, dự án sử dụng vốn ngân sách địa phương, nguồn vốn hợp pháp của địa phương trên địa bàn thành phố có tổng mức đầu tư là 30.000 tỷ trở lên và đề nghị sớm triển khai các dự án này.
Hiện nay, theo quy định của Luật Thủ đô, phần lớn thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư dự án đầu tư công, dự án đầu tư PPP đã được giao cho Hội đồng nhân dân thành phố như dự án đường sắt đô thị, dự án đường sắt đô thị theo mô hình TOD không giới hạn tổng mức vốn đầu tư, dự án đầu tư công, dự án PPP không giới hạn tổng mức vốn đầu tư, trừ dự án ảnh hưởng lớn đến môi trường hoặc tiềm ẩn khả năng ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường hoặc thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư của Quốc hội. Do đó, đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo rà soát kỹ quy định về thẩm quyền chấp thuận chủ trương đầu tư tại Luật Thủ đô.
Thứ ba, về chính sách quy hoạch, Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm nhận định Chủ trương tích hợp quy hoạch Thủ đô và quy hoạch chung Thủ đô thành một quy hoạch thống nhất tại dự thảo nghị quyết là hết sức cần thiết nhưng đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo rà soát với Luật Quy hoạch (sửa đổi) và Luật quy hoạch đô thị và nông thôn đang được Quốc hội xem xét, thông qua để xác định vị trí, tính thứ bậc và mối quan hệ của quy hoạch tổng thể Thủ đô, tránh chồng chéo khoảng trống pháp lý.
Về điều khoản thi hành, theo Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm, Dự thảo nghị quyết quy định tại khoản 2 Điều 12 về nguyên tắc ưu tiên áp dụng nghị quyết này trong trường hợp có quy định khác nhau giữa luật, nghị quyết khác của Quốc hội về cùng một vấn đề, Luật Thủ đô quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều 4. Trường hợp có quy định khác nhau giữa Luật Thủ đô và luật, nghị quyết khác của Quốc hội về cùng một vấn đề thì áp dụng quy định của Luật Thủ đô. Trường hợp luật, nghị quyết của Quốc hội ban hành sau ngày Luật Thủ đô có hiệu lực thi hành có quy định khác với quy định luật của Thủ đô về cùng một vấn đề cần áp dụng phải quy định cụ thể ngay việc áp dụng luật trong luật, nghị quyết đó. Vì vậy, đề nghị cơ quan soạn thảo xem xét, bổ sung cụ thể về việc áp dụng nghị quyết này trong mối quan hệ với các quy định của Luật Thủ đô để đảm bảo thực hiện đúng quy định tại khoản 2 Điều 4 của Luật Thủ đô.
Theo Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm, về cơ chế xem xét loại trừ, miễn trách nhiệm đối với những người đứng đầu cơ quan, đơn vị, người tham gia xây dựng, triển khai thực hiện nghị quyết khoản 6 Điều 12: Cơ chế này đã được quy định tại Luật Cán bộ, công chức và dự thảo Luật Viên chức (sửa đổi) dự kiến thông qua tại kỳ họp lần này. Do vậy, Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm đề nghị cơ quan chủ trì cân nhắc lược bỏ quy định trên tại dự thảo nghị quyết để đảm bảo tính thống nhất và hợp lệ của hệ thống pháp luật.